Spanningsval berekenen: hoe lang mag je kabel zijn?

Een kabel die te lang of te dun is, verliest onderweg spanning. Gevolg: zwakkere verlichting, tragere toestellen en warmte in de kabel. Met deze gratis rekentool zie je meteen of je onder de gangbare 3%-richtwaarde (verlichting) of 5% (andere kringen) blijft.

Rekentool

Oriënterend. Koper, ρ = 0,0225 Ω·mm²/m (warme geleider), enkel de ohmse spanningsval. De erkende keurder beoordeelt je installatie.

Hoe werkt de berekening?

De spanningsval hangt af van vier dingen: de stroom (of het vermogen), de lengte van de kabel, de sectie (dikte) en het netvorm (een- of driefasig). De formule:

Eenfasig (230 V)

ΔU = 2 × ρ × L × I × cosφ / S

Driefasig (400 V)

ΔU = √3 × ρ × L × I × cosφ / S

Met ρ = 0,0225 Ω·mm²/m (koper), L in meter (enkele richting), I in ampère, S in mm². Ken je enkel het vermogen? Dan is I = P / (U × cosφ) eenfasig, of I = P / (√3 × U × cosφ) driefasig.

Max. kabellengte bij 3% spanningsval (richtwaarde)

Voor de meest voorkomende kringen, in koper, eenfasig 230 V, cosφ 1, tot de 3%-grens:

KringStroomSectieMax. lengte
Verlichting10 A1,5 mm²~23 m
Stopcontacten16 A2,5 mm²~24 m
Stopcontacten (zwaar)20 A2,5 mm²~19 m
Kookplaat / oven32 A6 mm²~29 m
Laadpaal / zwaar40 A10 mm²~38 m

Driefasig mag je aanzienlijk verder gaan met dezelfde sectie, omdat de spanningsval er lager ligt. Zit je boven de lengte in de tabel? Kies een dikkere sectie, splits de kring of verlaag de belasting.

Waarom telt dit voor je keuring?

Een correcte kabelsectie is een basisvereiste van een AREI-conforme installatie. Een te dunne kabel over een te lange afstand geeft niet alleen slechte werking, maar ook oververhitting — precies wat een keuring wil uitsluiten. Het schema dat je aan de keurder voorlegt (het eendraadschema) vermeldt per kring de kabelsectie; die moet kloppen met de belasting en de lengte.

Veelgestelde vragen

Hoeveel spanningsval is toegelaten volgens het AREI?

In de praktijk hou je ~3% aan voor verlichting en ~5% voor andere kringen, gemeten vanaf de aansluiting. Dit zijn courante richtwaarden voor het dimensioneren; de keurder beoordeelt de veiligheid.

Hoe lang mag een kabel van 2,5 mm² zijn?

Voor een 16 A-stopcontactenkring in 2,5 mm² koper (eenfasig): tot ~24 m onder de 3%-grens. Bij 20 A wordt dat ~19 m. Langer? Kies 4 mm² of splits de kring.

Wat als mijn kabel te lang is?

Kies een dikkere sectie (bv. 2,5 → 4 mm²), verkort de kabelweg, verlaag de belasting of ga driefasig waar dat kan.

Teken je hele installatie — mét de juiste kabelsecties

In PlanElektra plaats je je kringen op je grondplan en krijg je automatisch een AREI-conform eendraadschema. Gratis, in je browser.

Start je plan →

Lees ook

Zekeringkast samenstellenAutomaten en differentieel kiezen conform AREI Kookplaat aansluitenEigen kring, kabelsectie en automaat-kaliber Laadpaal & warmtepompKring, sectie en 3-fasige aansluiting Stopcontacten per kamerAREI-minimum + praktische DHZ-tabel